Blogg - DD.06.YYYY

Öryggi snjalltækja tryggt með rafrænum skilríkjum

Í framþróun lausna fyrir snjalltæki hefur öryggi farið halloka. Sveinbjörn Óskarsson segir hér frá lokaverkefni sínu í tölvunarfræði sem fjallar um þetta efni.

Í framþróun lausna fyrir snjalltæki (snjallsíma og spjaldtölvur) hefur öryggi farið halloka.  Oft er auðkenning notenda að gagnaveitum í gegnum snjalltæki einfaldlega slök og þá er hvorki vænlegt að senda né taka á móti viðkvæmum upplýsingum eða leyfa aðgerðir sem fullnýta  möguleika þessara tækja. Það er mikil þörf á því að bæta um betur og það var kveikjan að meistaraverkefni mínu í tölvunarfræði við Háskóla Íslands sem ber nafnið „Öryggi snjalltækja með hjálp rafrænna skilríkja.“

Bætt öryggi með vinsælum auðkenningaleiðum

Markmiðið með verkefninu var að forrita fullkomið bakendakerfi sem gerði mögulegt að gefa út rafræn skilríki á snjalltæki á öruggan máta. Til þessa eru nýttar auðkenningaleiðir sem eru opnar öllum Íslendingum. Þar er átt við rafræn skilríki frá Auðkenni ehf. og Íslykil Þjóðskrár Íslands. Með þessum rafrænu skilríkjum ættu notendur síðan möguleikann á  því að framkvæma ýmsar aðgerðir á móti öflugu vefþjónustulagi með öruggum hætti.

Ávinningurinn

En hver er svo ávinningurinn af þessu nýja kerfi og hvað getur almennur notandi gert með því? Með sterkri fyrstu auðkenningu er meðal annars gefinn möguleika á að búa til miðlægt undirritunarskilríki sem notandinn getur notað á vefnum eða í gegnum smáforrit (app) á snjalltækinu sínu til að undirrita skjöl rafrænt. Einnig bjóða skilríkin á tækinu upp á að dulritun með dreifilykli skilríkisins svo hægt er að dreifa skrám á snjalltæki sem engin leið er að afkóða nema á sjálfu tækinu.

Byrjað á Android smáforriti

Kerfinu var skipt upp í nokkra kerfishluta í þeim tilgangi að geta dreift því milli nokkurra miðlara með tilliti til öryggis, afkasta og aðskilnaðar hlutverka. Grunnkerfið var skrifað í .Net C# með WCF SOAP vefþjónustum og ASP.Net vefsíðum sem höfðu samskipti við EJBCA útgáfustöð rafrænna skilríkja og dulritaða Microsoft SQL gagnagrunna. Hugmyndin var að byggja upp öflugt vefþjónustulag sem mætti aðlaga að nánast öllum tækjum en í prófunarfasa var skrifað Android smáforrit fyrir Samsung S3 snjallsíma. Með forritinu var hægt að sækja um (og afturkalla útgefin) rafræn skilríki, senda skjöl til undirritunar og afkóða dulritaðar skrár með einföldum hætti.

 

Stuðst við staðla

Lagt var mikið upp úr því að útfæra einfalda lausn fyrir rafrænar langtímaundirritanir á PDF skjölum. PAdES staðlinum frá Evrópsku fjarskiptastaðlastofnuninni (ETSI) var fylgt til hins ítrasta við útfærsluna. Mjög mikilvægt er að fylgja stöðlum við rafrænar undirritanir annars munu þær hugsanlega ekki standast lagarýni. Rafræn langtímaundirritun inniheldur upplýsingar um gildi skilríkis auk tímavottunar frá traustum aðila.

Óháðir eftirlitsaðilar votta

Hvað dulritun skráa varðar þá var notast við staðlaða „key exchange“ útfærslu með traustum reikniritum með RSA og AES lyklum. Búinn er til samhverfur (AES) dulritunarlykill fyrir hverja skrá sem er síðan notaður til að dulrita skrána. Loks er ósamhverfur dreifilykill (RSA) móttakanda notaður til að dulrita dulritunarlykilinn og settur fremst í dulrituðu skrána. Við dulritum skal ávalt nota traust og stöðluð reiknirit sem hafa farið í gegnum vottanir frá óháðum eftirlitsaðilum svo sem NIST eða OWASP.

Nýtist bæði í leik og starfi

Með rafrænni undirritun beint úr símanum (eða spjaldtölvunni) er hægt að að staðfesta ýmsa gjörninga hvar og hvenær sem er. Þetta mætti til dæmis nota til að undirrita samninga eða umsóknir í PDF skjölum. Einnig má staðfesta færslur eða úttektir á XML skeytum. Dulritunina má einnig nota til að koma leyndarmálum eða trúnaðarupplýsingum til notenda. Þar má til dæmis nefna undirritaða samninga eða hvað annað sem við viljum alls ekki að óviðkomandi sjái.


Mörg skemmtileg verkefni framundan

Mikill áhugi er að halda áfram frekari þróun á kerfinu og skrifa biðlara fyrir iOS og Windows snjalltæki. Einnig væri gaman að útfæra fleiri aðgerðir í kerfinu svo sem auðveldari skráarskipti, auðkenning gagnvart öðrum kerfum, undirritunarský fyrir skjöl og umsjónarvef til hjálpar notends kerfisins. Möguleikarnir með skilríkin er óteljandi hvort heldur til undirritunar eða dulritunar. 

Ef tími gefst til  þá er nóg af skemmtilegum verkefnum til að leysa. Fyrsta skref er þó að koma kerfinu almennilega í loftið og gefa góðum notendahóp aðgang svo hægt sé að gera frekari prófanir á því.

 

Fleiri fréttir

Fréttir, Power Platform
06.11.2026
Advania hélt í vikunni morgunverðarfund um næstu bylgju Microsoft Power Platform, þar sem fjallað var um hvernig öpp, sjálfvirkni og gervigreindarerindrekar eru að breyta vinnulagi fyrirtækja.
Fréttir
05.11.2026
Í tengslum við Haustráðstefnu Advania í ár héldum við sérstakan HPE Deep Dive viðburð þar sem sjónum var beint að þróun netkerfa, sjálfvirkni og hlutverki gervigreindar í rekstri þeirra.
Fréttir
03.11.2026
Hvernig geta sveitarfélög nýtt gervigreind og sjálfvirkni til að einfalda dagleg verkefni, bæta þjónustu við íbúa og draga úr handavinnu? Það var viðfangsefni morgunverðarfundar Advania um gervigreind og sjálfvirkni fyrir sveitarfélög sem haldinn var 2. nóvember.
Fréttir
30.10.2026
**Starfsmaður opnar viðhengi, slær inn lykilorðið og staðfestir innskráninguna með fjölþátta auðkenningu. Svo heldur hann áfram að vinna í tölvupóstinum eins og ekkert hafi í skorist. Á meðan situr árásaraðili inni í sömu lotu og undirbýr að fá falsaðan reikning greiddan.**
Fréttir
29.10.2026
Ingunn Guðmundsdóttir hefur tekið við starfi mannauðsstjóra Advania. Hún hefur starfað hjá Advania undanfarin þrjú ár við mannauðsmál og stjórnendaráðgjöf.
Fréttir
29.10.2026
Advania er í hópi Framúrskarandi fyrirtækja 2026 samkvæmt greiningu Creditinfo. Listinn var kynntur við hátíðlega athöfn í Hörpu í gær.
Fréttir
28.10.2026
Fyrir ári fór ný vefverslun Nathan í loftið, byggð á DynamicWeb í samstarfi við Advania. Við óskum Nathan innilega til hamingju með eins árs afmæli sameinaðs félags og nýju vefverslunarinnar.
Blogg
27.10.2026
Í morgun opnuðum við hliðin, og það sem beið hinum megin stóðst allar væntingar. Full stofa, ilmandi morgunverður og rafmagnað andrúmsloft. Morgunfundurinn Opnum hliðin með Genesys í Guðrúnartúni heppnaðist einstaklega vel, og við sitjum eftir með bros á vör og fullt af nýjum hugmyndum.
Blogg
26.10.2026
Hvernig geta fyrirtæki farið frá því að prófa gervigreind yfir í að nýta hana til að skapa raunverulegt virði? Á Innovation Day Reykjavík verður sjónum beint að næsta skrefi í þróun gervigreindar, þar sem fólk og gervigreindarerindrekar (e. AI agents) vinna saman.
Fréttir
26.10.2026
Fréttir af gervigreind sem brýst út og hakkar sig inn í kerfi af eigin vilja hljóma eins og vísindaskáldskapur. Á bak við slík tilvik er þó alltaf manneskja sem setti markmiðið. Gervigreindin fann bara leiðina sjálf.
Fréttir, businesscentral.advania.is
22.10.2026
Nýjungar í Business Central, gervigreind og aukin sjálfvirkni voru í brennidepli á morgunverðarfundi Advania sem haldinn var í gær. Þar var meðal annars farið yfir nýjungar í Business Central 29, hvernig Copilot og gervigreindarerindrekar geta einfaldað dagleg störf og nýjungar í viðbótum Advania. Einnig kynnti Pósturinn nýtt app fyrir Business Central.
Fréttir
21.10.2026
Fyrr í dag vakti CERT-IS athygli á tveimur alvarlegum öryggisveikleikum í PHP-forritunarmálinu sem knýr mikinn fjölda vefsíða. Rekstrarteymi Advania brást strax við.
Viltu vita meira?

Tölum saman

Viltu vita meira? Sendu okkur fyrirspurn.